Toegankelijkheid
De toegankelijkheid van de wijkverpleging is voor ons het centrale thema. De wijkverpleegkundige vervult immers een spilfunctie in de wijk. Om de toegankelijkheid van de wijkverpleging te bevorderen, stimuleren we innovatie, transformatie, coördinatie en samenwerking in de wijk. Dit doen we binnen de wijkverpleging, in de eerste lijn en domeinoverstijgend.
Op deze pagina:
Meer ruimte voor verpleegkundig zeggenschap en leiderschap
Met verpleegkundig zeggenschap hebben verpleegkundigen en verzorgenden meer inspraak in het werk dat zij doen. Zeggenschap in de zorg is van steeds groter belang. Als zorgprofessional moet je de kans krijgen om inspraak te hebben binnen je eigen organisatie. Meer inspraak door verpleegkundigen en verzorgenden in combinatie met professionele autonomie van de verpleegkundige leidt tot betere zorg, meer efficiëntie en minder regels. Dit zorgt weer voor meer werkplezier en behoud van personeel.
Een goed voorbeeld van zeggenschap is de ontwikkeling van de Beter Laten-lijst van V&VN, opgesteld door zorgprofessionals. We moedigen aan dat zorgaanbieders aan de slag gaan met deze lijst.
Wij verwachten dat iedere zorgorganisatie de zeggenschap van zorgprofessionals structureel organiseert en borgt. Voor organisaties kan de Monitor Zeggenschap, ontwikkeld in opdracht van VWS, een handig hulpmiddel zijn om verpleegkundig zeggenschap binnen de organisatie in kaart te brengen. Een nieuwe meting van de Monitor Zeggenschap start in september 2026.
Van 'zorgen voor' naar 'zorgen dat'
Passende zorg betekent veelal dat de professional niet ‘zorgt voor’ de cliënt, maar ‘zorgt dat’ de cliënt zelf een handeling kan uitvoeren. Eventueel met behulp van mantelzorg of een hulpmiddel. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de regionale aanpak bij de inzet van hulpmiddelen voor oogdruppelen of voor steunkousen. Dit zorgt ervoor dat zowel de wijkverpleegkundige als de cliënt meer gericht is op wat er wél mogelijk is, en niet op wat de cliënt niet meer kan. Hierdoor wordt de cliënt zelfredzamer en blijft fysieke zorg beschikbaar voor de cliënten voor wie dit noodzakelijk is. Naast de ontwikkeling van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’ vinden wij dat het gedachtegoed achter reablement en positieve gezondheid een belangrijk onderdeel uit moeten maken van de visie van zorgorganisaties.
Innovatieve initiatieven vanuit zorgaanbieder
Om de zorg toegankelijk te houden, zijn we continu op zoek naar nieuwe initiatieven die leiden tot passende zorg. We vinden het belangrijk dat zorgprofessionals zelf ideeën en initiatieven aandragen. Zij weten namelijk het beste wat er speelt en wat er wel en niet goed gaat.
Daarom gaan we ook in 2027 en 2028 graag met zorgaanbieders in gesprek om te horen welke initiatieven écht werken. Hierbij focussen we specifiek op initiatieven die gericht zijn op:
- Verpleegkundig proces, zeggenschap en leiderschap
- Sturen op zelf- en samenredzaamheid
- Arbeidsbesparend werken
- Organisatie van het werk en goed werkgeverschap
Hoe wij passende zorg ondersteunen
Zorgvernieuwing in de wijkverpleging draait om het verbeteren van zelfredzaamheid van de cliënt, innovatieve zorgvormen, de inzet van bewezen thuiszorgtechnologie en leren van elkaar. Dit zijn allemaal instrumenten die bijdragen aan passende zorg. Dit ondersteunen wij door de inzet van:
Good Practices
Wij stimuleren zorgaanbieders om deze GP's te implementeren. En we streven ernaar om iedere GP de reguliere werkwijze te maken. Zo werken we van Good Practice naar Common Practice.
FIT-initiatieven
Innovatiebudget
Transformatie van zorg
Naast het stimuleren van innovatie zien we dat grotere, structurele veranderingen noodzakelijk zijn om de eerstelijnszorg ook in de toekomst toegankelijk en betaalbaar te houden. Dit noemen we een transformatie. Hieronder verstaan we niet alleen het invoeren van nieuwe ideeën of technologie, maar het fundamenteel herinrichten van de manier waarop zorg wordt geleverd en georganiseerd.
Er gebeurt al veel in het veld op het gebied van transformatie van zorg. Deze ontwikkelingen ondersteunen, versterken en versnellen we, samen met zorgaanbieders. We focussen hierbij op:
- Hoe de zorg in de eerste lijn slimmer kan worden ingericht. Met goede verbindingen naar burgerinitiatieven, het sociaal domein en de tweede lijn.
- Hoe innovatieve en digitale zorgoplossingen bijdragen aan passende zorg. Bijvoorbeeld door hybride zorgvormen, toepassingen van AI of het verbeteren van databeschikbaarheid.
Hulpmiddelen in de wijkverpleging
In de wijkverpleging geven we extra aandacht aan de inzet van hulpmiddelen. Hulpmiddelen verbeteren namelijk de zelfredzaamheid van onze leden en daarmee ontlasten ze de inzet van wijkverpleging. We denken graag met onze zorgaanbieders mee. Merkt u dat ons beleid rondom de inzet van hulpmiddelen beperkingen veroorzaakt in de praktijk? Geef dit dan aan bij uw inkoper. Zo kunnen we samen kijken naar de mogelijkheden.
Samenwerking in de wijk en regionaal
Regionale Eerstelijnssamenwerkingsverbanden (RESV)
Vanaf 2027 is er een landelijke dekking van de Regionale Eerstelijnssamenwerkingsverbanden (RESV). Het doel hiervan is om de organisatie van de eerstelijn te versterken. Op onze website staat meer over onze visie op RESV’s en hoe we dit inkopen. De wijkverpleging is de spil in de eerstelijnszorg en daarom verwachten wij een actieve aanhaking van de wijkverpleging bij RESV’s. Zo verlagen we de druk op de eerstelijn richting de toekomst en zetten we tegelijkertijd een sterke eerstelijn neer. Samenwerking met de overige eerstelijnsdisciplines zoals de VVT, ziekenhuizen en het sociaal domein, is hierbij van groot belang.
Hechte wijkverbanden
In onze ogen is het niveau van de wijk, het niveau waar echt het verschil gemaakt kan worden voor onze leden. De hechte wijkverbanden zien wij daarom ook als het belangrijkste onderdeel om de zorg toegankelijk en herkenbaar te houden. Wij verwachten dat onze zorgaanbieders hier ook het belang van inzien. In de ontwikkeling van de hechte wijkverbanden sluiten wij uiteraard aan bij de lokale dynamiek. Wij verwachten dat er prioriteit wordt gegeven aan de wijken waar de urgentie, op basis van het regioplan, het hoogst is.
Herkenbare en Aanspreekbare wijkverpleging
Herkenbare en Aanspreekbare wijkverpleging zorgt voor toegankelijke en betere zorg in de wijk. Vaste teams werken namelijk samen met huisartsen, ziekenhuizen en het sociaal domein, zodat cliënten en verwijzers altijd weten waar ze terechtkunnen. Zo voorkomen we dat zorgvragen blijven liggen en kan zwaardere zorg vaak worden uitgesteld of verminderd. Dit gebeurt onder andere via een regionaal coördinerend mechanisme, zoals een aanmeldportaal of schakelteams. Wij zullen waar nodig in onze preferente gebieden het gesprek aangaan in de regio en de ontwikkeling van Herkenbare en Aanspreekbare wijkverpleging stimuleren.
Goede samenwerking tussen aanbieders van wijkverpleging, het sociaal domein, huisartsen en ziekenhuizen is dus cruciaal voor een sterke eerstelijn. Maar het is naar ons idee niet altijd nodig om voor ieder aspect van de eerstelijn een aparte functie te contracteren. Regionaal bestuurlijk commitment zien wij als een randvoorwaarde voor coördinatie en samenwerking in de wijk. Wij verwachten dat zo gestimuleerd wordt dat zorgprofessionals elkaar treffen in de wijk en de samenwerking en coördinatie op de werkvloer een vlucht neemt.
Domeinoverstijgende samenwerking (Zvw, Wlz, Wmo)
We zien dat onze leden veelal de wens hebben om zo lang mogelijk verantwoord thuis te blijven wonen. Om dit mogelijk te maken, is domeinoverstijgende samenwerking noodzakelijk tussen aanbieders die diensten leveren binnen de Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet langdurige zorg (Wlz) en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). We zetten daarom in op passende, domeinoverstijgende ouderenzorg om meer ouderen van zorg en ondersteuning te kunnen voorzien.
